هشدارهای منع سفر یکی پس از دیگری تمدید می‌شوند | آیا ایران در وضعیت قرمز پروازی و امنیتی است؟

رویداد۲۴ | مریم وحیدیان: در روزهای اخیر برخی کشورها با تمدید توصیه‌های مسافرتی و برخی دیگر با صدور توصیه های جدید خواستار ترک ایران توسط اتباع یا توصیه عدم سفر به ایران شده اند. از سوی دیگر لغو پروازهای شبانه و تحرکات نظامی آمریکا، در کنار این تمدید این توصیه های مسافرتی یادآور روزهای منتهی به جنگ دوازده روزه است.

تحرکات گسترده هوایی آمریکا در مسیر اروپا و خلیج فارس

گزارش‌های اخیر حاکی از افزایش ناگهانی و غیرمنتظره پرواز هواپیما‌های نظامی ایالات متحده به سمت اروپا و سپس خلیج فارس است. رویداد۲۴ پیشتر در گزارشی با عنوان «ایران یا گرینلند؟ | علت افزایش عجیب پرواز هواپیما‌های نظامی آمریکا به اروپا چیست؟» درباره اتحرکات عجب نظامی در منطقه توضیح داده بود. این تحرکات که پس از عملیات ویژه آمریکا در ونزوئلا شدت یافته، شامل انتقال هواپیما‌های ترابری سنگین C-۱۷ گلوبمستر ۳، هواپیما‌های توپ‌دار AC-۱۳۰ J گوسترایدر و پرنده‌های ناشناخته یگان ۱۶۰ هوانوردی عملیات ویژه (Night Stalkers) است. نشریه «UK Defence Journal» تایید کرده است که چندین فروند از این هواپیما‌ها در پایگاه‌های بریتانیا از جمله RAF Fairford و RAF Mildenhall فرود آمده و سپس مسیر خود را به سمت پایگاه‌های العدید قطر و پایگاه‌های نظامی در عربستان سعودی ادامه داده‌اند.

تحلیلگران نظامی این الگوی جابه‌جایی نیرو‌های ویژه را یک آمادگی کلاسیک برای عملیات‌های احتمالی توصیف می‌کنند. در حالی که برخی گمانه‌زنی‌ها به احتمال اقدام علیه نفتکش‌های تحت تعقیب آمریکا اشاره دارد، بسیاری از کاربران و ناظران در اروپا معتقدند این حجم از جابه‌جایی تجهیزات عملیات ویژه، سیگنالی جدی از احتمال وقوع یک درگیری جدید در خاورمیانه یا واکنشی به تهدیدات در حریم هوایی ایران است. هرچند تحلیلگران احتمال ارتباط این تحریکات با ماجرای ادعای ترامپ در مورد گرینلند را هم رد نمی‌کنند.

لغو پرواز‌های شبانه و ابهامات امنیتی در فرودگاه امام

بیشتر بخوانید:

ایران یا گرینلند؟ | علت افزایش عجیب پرواز هواپیما‌های نظامی آمریکا به اروپا چیست؟

چرا آسمان ایران شب‌ها بسته است؟ | هشدار یک نماینده مجلس: ممنوعیت پرواز شبانه به‌دلیل احتمال حمله و فعالیت ریزپرنده‌هاست

آیا پرواز‌های نیمه شب بار دیگر متوقف شده؟ | روابط عمومی فرودگاه امام: محدودیتی نداریم، تغییر زمان به درخواست ایرلاین‌هاست

هم‌زمان با تحرکات نظامی، صنعت هوانوردی غیرنظامی نیز با شوک بزرگی رو‌به‌رو شده است. بررسی‌های میدانی و گزارش‌های منتشر شده نشان می دهد علی‌رغم ادعای مقامات فرودگاهی کشور، پرواز‌های شبانه به مقصد تهران عملاً متوقف یا با اختلال جدی مواجه شده است.

هواپیمایی «امارات» که یکی از فعال‌ترین خطوط پروازی منطقه محسوب می‌شود، با ارسال ایمیل‌هایی به مسافران خود، تمامی پرواز‌های نیمه‌شب به تهران را بدون ارائه توضیحات شفاف لغو کرده است. این در حالی است که پیش از این نیز در پی جنگ ۱۲ روزه میان ایران و اسرائیل، آسمان ایران برای مدتی شاهد توقف کامل پرواز‌های شبانه بود.

اهورا محمدی، مسئول روابط عمومی فرودگاه امام خمینی، تاکید کرده است که هیچ محدودیت داخلی برای پرواز‌های شبانه وجود ندارد و تغییر زمان پرواز‌ها صرفاً به درخواست ایرلاین‌هاست. با این حال تجربه روزهای منتهی به جنگ دوازده روزه و لغو طولانی ناگهانی بسیاری پروازهای خارجی به ایران باعث شده این تصمیم هواپیمایی امارات با تردیدهای امنیتی دنبال شود.

پشت پرده توصیه‌های منع سفر به ایران چیست؟ | وضعیت قرمز در ژانویه ۲۰۲۶

بررسی‌های رویداد۲۴ نشان می‌دهد، طی دو روز گذشته برخی کشورها اقدام به تمدید توصیه های منع سفر به ایران کرده اندو همزمان وبسایت رسمی وزارت خارجه هند برای نخستین بار در بیانیه‌ای رسمی اعلام کرد: «با توجه به تحولات اخیر، به اتباع هندی توصیه می‌شود تا اطلاع ثانوی از سفرهای غیرضروری به ایران خودداری کنند. کسانی که در ایران هستند باید از مناطق اعتراضات و تجمعات دوری کنند». این بیانیه با توجه به سفر هفته آینده وزیر خارجه ایران به دهلی نو و ماهیت محافظه کار دولت هند، عجیب و هشدارآمیز است.

دولت ایالات متحده آمریکادر تاریخ ۵ دسامبر ۲۰۲۵ (یک ماه پیش) در وب‌سایت رسمی خود (Travel.State.gov) با انتشار بیانیه‌ای، به اتباع خود در مورد سفر به ایران به دلیل آنچه «خطراتی همچون تروریسم، ناآرامی‌های مدنی، آدم‌ربایی و بازداشت‌های خودسرانه اتباع آمریکایی» عنوان کرده، هشدار داده است. در این متن ادعا شده که «مقامات ایرانی ممکن است اتباع دوتابعیتی را با اتهامات واهی جاسوسی بازداشت کنند.». البته این بیانیه جدید نیش

وزارت خارجه بریتانیا نیز درتاریخ ۷ ژانویه _روز گذشته_ در پرتال رسمی خود (GOV.UK) پیامی فوری منتشر کرده و از تمامی اتباع خود خواسته است که «به دلیل ریسک بالای بازداشت ناعادلانه، هرچه سریع‌تر خاک ایران را ترک کنند.»

در متن پیام ادعا شده است که «بریتانیایی‌ها با ریسک بسیار بالایی برای بازداشت ناعادلانه رو‌به‌رو هستند.» این وزارتخانه تأکید کرده که «توانایی کنسولی برای کمک به بازداشت‌شدگان در ایران بسیار محدود است و هشدار داده که سیستم قضایی ایران با استاندارد‌های بین‌المللی فاصله دارد.»

کانادا هم هفته گذشته در تاریخ ۲ ژانویه هشدار منع سفر به ایران خود را تمدید کرده و از طریق سایت (Travel.gc.ca) به شهروندانش هشدار داده که «به دلیل نبود سفارت در تهران، توانایی ارائه خدمات اضطراری بسیار محدود است و مقامات ایران ممکن است بدون دلیل مشخص، پاسپورت مسافران را ضبط کنند.» کانادا در پیام خود به «وضعیت امنیتی ناپایدار و تهدید مداوم تروریسم» در خصوص ایران اشاره کرده است.

دولت استرالیا که در ۲۶ اوت/۴ شهریور سفیر ایران را اخراج کرده روز گذشته توصیه منع سفر به ایران خود را تمدید کرده و در وبسایت (Smartraveller.gov.au) به اتباع خود هشدار داده که «ایران سفر نکنید. اگر در ایران هستید، باید در اسرع وقت کشور را ترک کنید.» در این بیانیه خطاب به استرالیایی ها و افراد دوتابعیتی آمده است که از حضور در تجمعات عمومی بزرگ، تظاهرات و اعتراضات خودداری کنند و به توصیه‌های مقامات محلی توجه داشته باشند. این بیانیه مدعی است که دوتابعیتی ها در معرض خطر بالای بازداشت قرار دارند. «وضعیت امنیتی ناپایدار است و اگر با وجود توصیه‌های ما در ایران بمانید، مسئولیت حفظ امنیت خودتان بر عهده شما خواهد بود. فعالیت‌های سفارت استرالیا متوقف شده و توانایی ما برای ارائه خدمات کنسولی در ایران بسیار محدود است.»

آلمان نیز روز گذشته از طریق وب‌سایت وزارت خارجه فدرال (Auswärtiges Amt)، هشدار منع سفر به ایران را به «خطر جدی بازداشت» ارتقا داده و مدعی شده است که «حتی افرادی که پیش از این بدون مشکل به ایران سفر کرده‌اند، اکنون در معرض خطر دستگیری‌های خودسرانه هستندو ممکن است به حبس‌های طولانی‌مدت محکوم شوند.»

ایرلند نیز امروز هشداری که از تابستان برای ممنوعیت سفر به ایران داده را تمدید کرده و با عنوان «بالاترین سطح هشدار» به به اتباع خود توصیه کرده است که ایران را ترک کنند و به این کشور یا قلمرو سفر نکنند. وزارت خارجه ایرلند در بیانیه خود مدعی شده هر کس هم‌اکنون در ایران است، در صورتی که شرایط ایمن است، باید خروج از کشور را مدنظر قرار دهد چرا که توانایی آنها برای ارائه خدمات کنسولی به شهروندان ایرلندی در این محل بسیار محدود است.

نیوزیلند نیز هشدار منع سفری که از نوامبر ۲۰۲۴ تاکنون در وبسایت رسمی خود قرار داده را تمدید کرده و گفته به ایران سفر نکنید. 

لازم به ذکر است که اغلب کشورهایی که نام برده‌اید (آمریکا، بریتانیا، کانادا، استرالیا، آلمان، ایرلند، نیوزیلند) مدت‌هاست ایران را در سطح هشدار بالا نگه داشته‌اند و بخش زیادی از این هشدارها جدید نیست و پس از جنگ ایران و اسرائیل یا اعتراضات قبلی تمدید شده‌اند، نه اینکه همگی در همین چند روز صادر شده باشند. 

رویداد۲۴ | مریم وحیدیان: اعتراضات مردمی وارد دهمین روز خود شده و فضای سیاسی و امنیتی کشور به خودی خود پرتنش است. در روزهای نخست اعتراضات اظهارنظر تهدیدآمیز دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا تنش را در کشور بالاتر برده است. ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی تروث سوشال با استفاده از عبارت «locked and loaded» مدعی شد که در صورت برخورد خشن با معترضان، آماده مداخله است! در پی این اظهارات، عملیات شبانه ربودن نیکولاس مادرو رئیس جمهور ونزوئلا نیز وضعیت را پیچیده تر کرد.  پس از عملیات ناگهانی آمریکا در ونزوئلا، گزارش‌هایی از افزایش غیرمنتظره پرواز هواپیماهای نظامی آمریکا به اروپا منتشر شده که گمانه‌زنی‌ها درباره انجام عملیات‌های ویژه جدید را برانگیخته و موجب نگرانی در میان اروپایی‌ها و خاورمیانه شده است.

در چنین فضایی، بسیاری از دولت‌های غربی و آسیایی در اطلاعیه‌هایی خواستار ترک ایران توسط اتباع یا توصیه عدم سفر به ایران شده اند. لغو پروازهای شبانه، تغییر ناگهانی مسیر ایرلاین‌ها و انتشار هشدارهای فوری توسط سفارتخانه‌ها و وزارتخانه‌های خارجه، نشان می‌دهد که وضعیت فعلی فقط یک بحران داخلی یا سیاسی نیست؛ بلکه به سطحی رسیده که امنیت هوانوردی و جان مسافران را در سراسر منطقه تحت تأثیر قرار داده است.

تحرکات گسترده هوایی آمریکا در مسیر اروپا و خلیج فارس

گزارش‌های اخیر حاکی از افزایش ناگهانی و غیرمنتظره پرواز هواپیما‌های نظامی ایالات متحده به سمت اروپا و سپس خلیج فارس است. رویداد۲۴ پیشتر در گزارشی با عنوان «ایران یا گرینلند؟ | علت افزایش عجیب پرواز هواپیما‌های نظامی آمریکا به اروپا چیست؟» درباره اتحرکات عجب نظامی در منطقه توضیح داده بود. این تحرکات که پس از عملیات ویژه آمریکا در ونزوئلا شدت یافته، شامل انتقال هواپیما‌های ترابری سنگین C-۱۷ گلوبمستر ۳، هواپیما‌های توپ‌دار AC-۱۳۰ J گوسترایدر و پرنده‌های ناشناخته یگان ۱۶۰ هوانوردی عملیات ویژه (Night Stalkers) است. نشریه «UK Defence Journal» تایید کرده است که چندین فروند از این هواپیما‌ها در پایگاه‌های بریتانیا از جمله RAF Fairford و RAF Mildenhall فرود آمده و سپس مسیر خود را به سمت پایگاه‌های العدید قطر و پایگاه‌های نظامی در عربستان سعودی ادامه داده‌اند.

تحلیلگران نظامی این الگوی جابه‌جایی نیرو‌های ویژه را یک آمادگی کلاسیک برای عملیات‌های احتمالی توصیف می‌کنند. در حالی که برخی گمانه‌زنی‌ها به احتمال اقدام علیه نفتکش‌های تحت تعقیب آمریکا اشاره دارد، بسیاری از کاربران و ناظران در اروپا معتقدند این حجم از جابه‌جایی تجهیزات عملیات ویژه، سیگنالی جدی از احتمال وقوع یک درگیری جدید در خاورمیانه یا واکنشی به تهدیدات در حریم هوایی ایران است. هرچند تحلیلگران احتمال ارتباط این تحریکات با ماجرای ادعای ترامپ در مورد گرینلند را هم رد نمی‌کنند.

لغو پرواز‌های شبانه و ابهامات امنیتی در فرودگاه امام

بیشتر بخوانید:

ایران یا گرینلند؟ | علت افزایش عجیب پرواز هواپیما‌های نظامی آمریکا به اروپا چیست؟

چرا آسمان ایران شب‌ها بسته است؟ | هشدار یک نماینده مجلس: ممنوعیت پرواز شبانه به‌دلیل احتمال حمله و فعالیت ریزپرنده‌هاست

آیا پرواز‌های نیمه شب بار دیگر متوقف شده؟ | روابط عمومی فرودگاه امام: محدودیتی نداریم، تغییر زمان به درخواست ایرلاین‌هاست

هم‌زمان با تحرکات نظامی، صنعت هوانوردی غیرنظامی نیز با شوک بزرگی رو‌به‌رو شده است. بررسی‌های میدانی و گزارش‌های منتشر شده نشان می دهد علی‌رغم ادعای مقامات فرودگاهی کشور، پرواز‌های شبانه به مقصد تهران عملاً متوقف یا با اختلال جدی مواجه شده است.

هواپیمایی «امارات» که یکی از فعال‌ترین خطوط پروازی منطقه محسوب می‌شود، با ارسال ایمیل‌هایی به مسافران خود، تمامی پرواز‌های نیمه‌شب به تهران را بدون ارائه توضیحات شفاف لغو کرده است. این در حالی است که پیش از این نیز در پی جنگ ۱۲ روزه میان ایران و اسرائیل، آسمان ایران برای مدتی شاهد توقف کامل پرواز‌های شبانه بود.

اهورا محمدی، مسئول روابط عمومی فرودگاه امام خمینی، تاکید کرده است که هیچ محدودیت داخلی برای پرواز‌های شبانه وجود ندارد و تغییر زمان پرواز‌ها صرفاً به درخواست ایرلاین‌هاست. با این حال تجربه روزهای منتهی به جنگ دوازده روزه و لغو طولانی ناگهانی بسیاری پروازهای خارجی به ایران باعث شده این تصمیم هواپیمایی امارات با تردیدهای امنیتی دنبال شود.

پشت پرده توصیه‌های منع سفر به ایران چیست؟ | وضعیت قرمز در ژانویه ۲۰۲۶

با تشدید تنش‌ها، بسیاری از کشور‌ها، ایران را در بالاترین سطح هشدار قرار داده‌اند. بررسی‌های رویداد۲۴ نشان می‌دهد، طی دو روز گذشته وبسایت رسمی وزارت خارجه هند در بیانیه‌ای رسمی اعلام کرد: «با توجه به تحولات اخیر، به اتباع هندی توصیه می‌شود تا اطلاع ثانوی از سفرهای غیرضروری به ایران خودداری کنند. کسانی که در ایران هستند باید از مناطق اعتراضات و تجمعات دوری کنند». این بیانیه با توجه به سفر هفته آینده وزیر خارجه ایران به دهلی نو و ماهیت محافظه کار دولت هند، عجیب و هشدارآمیز است.

دولت ایالات متحده آمریکادر تاریخ ۵ دسامبر ۲۰۲۵ (یک ماه پیش) در وب‌سایت رسمی خود (Travel.State.gov) با انتشار بیانیه‌ای، به اتباع خود در مورد سفر به ایران به دلیل آنچه «خطراتی همچون تروریسم، ناآرامی‌های مدنی، آدم‌ربایی و بازداشت‌های خودسرانه اتباع آمریکایی» عنوان کرده، هشدار داده است. در این متن ادعا شده که «مقامات ایرانی ممکن است اتباع دوتابعیتی را با اتهامات واهی جاسوسی بازداشت کنند.». البته این بیانیه جدید نیش

وزارت خارجه بریتانیا نیز درتاریخ ۷ ژانویه _روز گذشته_ در پرتال رسمی خود (GOV.UK) پیامی فوری منتشر کرده و از تمامی اتباع خود خواسته است که «به دلیل ریسک بالای بازداشت ناعادلانه، هرچه سریع‌تر خاک ایران را ترک کنند.»

در متن پیام ادعا شده است که «بریتانیایی‌ها با ریسک بسیار بالایی برای بازداشت ناعادلانه رو‌به‌رو هستند.» این وزارتخانه تأکید کرده که «توانایی کنسولی برای کمک به بازداشت‌شدگان در ایران بسیار محدود است و هشدار داده که سیستم قضایی ایران با استاندارد‌های بین‌المللی فاصله دارد.»

کانادا هم هفته گذشته در تاریخ ۲ ژانویه هشدار منع سفر به ایران خود را تمدید کرده و از طریق سایت (Travel.gc.ca) به شهروندانش هشدار داده که «به دلیل نبود سفارت در تهران، توانایی ارائه خدمات اضطراری بسیار محدود است و مقامات ایران ممکن است بدون دلیل مشخص، پاسپورت مسافران را ضبط کنند.» کانادا در پیام خود به «وضعیت امنیتی ناپایدار و تهدید مداوم تروریسم» در خصوص ایران اشاره کرده است.

دولت استرالیا که در ۲۶ اوت/۴ شهریور سفیر ایران را اخراج کرده روز گذشته توصیه منع سفر به ایران خود را تمدید کرده و در وبسایت (Smartraveller.gov.au) به اتباع خود هشدار داده که «ایران سفر نکنید. اگر در ایران هستید، باید در اسرع وقت کشور را ترک کنید.» در این بیانیه خطاب به استرالیایی ها و افراد دوتابعیتی آمده است که از حضور در تجمعات عمومی بزرگ، تظاهرات و اعتراضات خودداری کنند و به توصیه‌های مقامات محلی توجه داشته باشند. این بیانیه مدعی است که دوتابعیتی ها در معرض خطر بالای بازداشت قرار دارند. «وضعیت امنیتی ناپایدار است و اگر با وجود توصیه‌های ما در ایران بمانید، مسئولیت حفظ امنیت خودتان بر عهده شما خواهد بود. فعالیت‌های سفارت استرالیا متوقف شده و توانایی ما برای ارائه خدمات کنسولی در ایران بسیار محدود است.»

آلمان نیز روز گذشته از طریق وب‌سایت وزارت خارجه فدرال (Auswärtiges Amt)، هشدار منع سفر به ایران را به «خطر جدی بازداشت» ارتقا داده و مدعی شده است که «حتی افرادی که پیش از این بدون مشکل به ایران سفر کرده‌اند، اکنون در معرض خطر دستگیری‌های خودسرانه هستندو ممکن است به حبس‌های طولانی‌مدت محکوم شوند.»

ایرلند نیز امروز هشداری که از تابستان برای ممنوعیت سفر به ایران داده را تمدید کرده و با عنوان «بالاترین سطح هشدار» به به اتباع خود توصیه کرده است که ایران را ترک کنند و به این کشور یا قلمرو سفر نکنند. وزارت خارجه ایرلند در بیانیه خود مدعی شده هر کس هم‌اکنون در ایران است، در صورتی که شرایط ایمن است، باید خروج از کشور را مدنظر قرار دهد چرا که توانایی آنها برای ارائه خدمات کنسولی به شهروندان ایرلندی در این محل بسیار محدود است.

نیوزیلند نیز هشدار منع سفری که از نوامبر ۲۰۲۴ تاکنون در وبسایت رسمی خود قرار داده را تمدید کرده و گفته به ایران سفر نکنید. 

لازم به ذکر است که اغلب کشورهایی که نام برده‌اید (آمریکا، بریتانیا، کانادا، استرالیا، آلمان، ایرلند، نیوزیلند) مدت‌هاست ایران را در سطح هشدار بالا نگه داشته‌اند و بخش زیادی از این هشدارها جدید نیست و پس از جنگ ایران و اسرائیل یا اعتراضات قبلی تمدید شده‌اند، نه اینکه همگی در همین چند روز صادر شده باشند.